Instalacja (La)TeXa (dystrybucja MiKTeX)

Spis lekcji

Cechy MiKTeX-a

Opis instalacji MiKTeX-a (small) z sieci internet (http://www.miktex.org)

Konfiguracja MikTeXa dla języków narodowych

Przykład konfiguracji dla języka polskiego

Instalacja i uruchomienie edytora LEd dla użytkowników LaTeX-a

Inne programy

Podsumowanie

Pytania kontrolne

Cechy MiKTeX-a

MiKTeX jest bezpłatną dystrybucją systemu TeX dla Windows 9x/NT/2000/XP, zawierającą wiele programów, plików makr, fontów i dokumentacji.

Od wersji 2.1 posiada bardzo wygodne narzędzie automatycznej instalacji i aktualizacji systemu przez internet bezpośrednio z archiwum CTAN (np. ftp://ftp.dante.de/tex-archive/).

MiKTeX zawiera postscriptową postać fontów CM, także w rozszerzonej o języki europejskie odmianie Latin Modern.

Posiada mechanizm automatycznego generowania fontów bitmapowych, tworzonych w systemie Metafont.

MiKTeX posiada 3 opcje instalacji: small, large i total set. Wymagają one odpowiednio około 100 MB, 200 MB, 500 MB wolnego miejsca na dysku (po instalacji i wygenerowaniu fontów bitmapowych).

Opis instalacji MiKTeX-a (small) z sieci internet (http://www.miktex.org)

Pamiętaj, że aby zainstalować MiKTeX-a musisz mieć uprawnienia Administratora systemu.

Należy pobrać setup.exe z adresu: http://sourceforge.net/project/showfiles.php?group_id=10783) i uruchomić go.

W oknie ,,Setup Task'' zaznaczyć ,,Download only''

W oknie ,,Package Set'' zaznaczyć ,,Small''

Na następnej stronie ,,Remote Package Directory'' wybrać np. Poland ftp://ftp.gust.org.pl...

W oknie ,,Local Package Repository'' można pozostawić katalog, z którego uruchomiono setup.exe

Po zakończeniu pobierania zakończyć działanie programu, po czym ponownie go uruchomić, tym razem dla instalacji

W oknie ,,Setup Task'' zaznaczyć ,,Install''

W oknie ,,Local Package Repository'' zatwierdzamy ścieżkę lokalnego depozytu (np. c:\inst)

W oknie ,,Instalation folder'' zatwierdzamy domyślny katalog c:\texmf, podobnie jak i zatwierdzamy pozostałe zapytania aż do zakończenia pracy setup.exe

Windows 95/98/ME będzie wymagał restartu

Konfiguracja MikTeXa dla języków narodowych

Uruchom z menu Start - > Programy -> MiKTeX -> MiKTeX Options i otwórz zakładkę 'Languages'. Zaznacz interesujące cię języki, którymi zamierzasz składać swoje dokumenty.

W zakładce 'Packages' możesz podać lokalizację skąd pobierane powinny być nowe pakiety, np. z archiwum CTAN w Internecie lub z lokalnego CD-ROMu.

Aby pakiet był dostępny w MiKTeX-u musisz (po zainstalowaniu go) otworzyć zakładkę 'General' i odświeżyć bazę danych pakietów (przycisk 'Refresh Now'). Gdy dokonano zmian w zakładce 'Languages' bądź gdy zaktualizowano makra LaTeX-a czy innego formatu, należy koniecznie wygenerować formaty (przycisk 'Update Now').

Przykład konfiguracji dla języka polskiego

Z menu Start -> Programy -> MiKTeX uruchomić MiKTeX Options i wybrać zakładkę ,,Packages'' a w niej (dla ,,Package repository'') przyciskiem ,,Change'' lokalny bądź sieciowy depozyt MiKTeXa, np. ftp://ftp.gust.org.pl... Po zaktualizowaniu bazy danych o dostępnych pakietach można dokonać wyboru przez zaznaczenie wśród MiKTeX Packages:

Documentation -> lshort-polish
Language Support -> Polish (cała gałąź)
Uncategorized -> tex-ps

Po zakończeniu wyboru nacisnąć przycisk ,,Zastosuj''.

Aby pakiety były dostępne w MiKTeX-u musisz odwiedzić zakładkę 'General' i odświeżyć bazę danych pakietów. Następnie w zakładce 'Languages' należy zaznaczyć 'polish', po czym, po zatwierdzeniu odnowić pliki formatów. (Dla przypomnienia: format jest to prekompilowany plik zawierające specyficzne makrodefinicje oraz wzorce przenoszenia wyrazów dla wybranych języków.)

Instalacja i uruchomienie edytora LEd dla użytkowników LaTeX-a

Skopiuj instalator najnowszej wersji edytora ze strony: http://www.latexeditor.org/download.htm

Zainstaluj i uruchom edytor.

Utwórz nowy dokument LaTeXa o następującej treści:

%& --translate-file=cp1250pl.tcx

\documentclass[a4paper,12pt]{mwart}
\usepackage{polski}

\pagestyle{headings}
\author{Agnieszka Lichońska}
\title{Bolesław Prus o~sztuce na łamach ,,Kuriera Warszawskiego'' 
i~,,Kuriera Codziennego'' w~latach 80. i~90. XIX~w. Przegląd}

\begin{document}
\maketitle 
\section{Malarstwo -- Matejko i~Gierymski} 
W 1885 roku na łamach ,,Kuriera Warszawskiego'' Prus zamieścił kronikę
dotyczącą estetyki, krytyki i~sztuki. Zawarł w niej istotę swoich poglądów nie
tylko na samą ideę sztuki, ale przede wszystkim na różne jej dziedziny, takie
jak: aktorstwo, muzyka, malarstwo. Przedstawił również opinię na temat krytyków
sztuki. I~co znamienne u twórcy kronik, stanął w~obronie sztuki w~ogóle,
sztuki, która obrazuje świat w~sposób realny, nie wyidealizowany.  

\begin{quote}
Uganianie się za rzeczami efektownymi, które bądź przyjemnie głaszczą 
wyobraźnię.\footnote{,,Kurier Warszawski'' 1885, nr 18 z~18 I. Cyt. 
według wydania: B.Prus, \textit{Kroniki}, oprac. J. Bachórz, Wrocław 1994, 
s. 197--216.} 
\end{quote}
\end{document}

Następnie sprawdź poprawność ortograficzną tekstu (menu główne 'Narzędzia' -> 'Sprawdź pisownię').

Aby skompilować dokument naciśnij F9. W dolnym oknie powinna pojawić się zawartość pliku .log, zaś w prawym wyświetlony zostanie złożony LaTeX-em dokument.

Edytor LEd w akcji
Rysunek: Praca z edytorem LEd

Inne programy

Oprócz edytora dwa istotne programy uzupełniają system MiKTeX. Są to Ghostscript oraz Adobe (Acrobat) Reader, oba dostępne bezpłatnie. Ghostscript wraz z nakładką GSview znakomicie nadaje się do oglądania, drukowania, konwersji plików postscriptowych (.ps), natomiast Adobe Reader do oglądania i drukowania plików PDF (.pdf).

Ponieważ wiele narzędzi systemu MiKTeX wymaga Ghostscripta, program ten (uruchamiany zwykle w ,,tle''), o nazwie mgs.exe, zawarty jest w dystrybucji.

Do przeglądania plików za pomocą GSview warto odrębnie zainstalować Ghostscript (ftp://ftp.dante.de/tex-archive/support/ghostscript/GPL/current/), ale wtedy zalecane jest dodanie do zmiennej środowiskowej PATH ścieżki dostępu do pliku gswin32c.exe (dla wersji 8.15 będzie to np. ścieżka C:\gs\gs8.15\bin). Jeżeli skonfigurujemy program WinEdt, aby korzystał z takich narzędzi, być może unikniemy uruchamiania polecenia Run Startup Macro (opcja Macros w menu głównym WinEdt), które odwołuje się do rejestrów systemu Windows.

Na koniec warto pobrać z sieci i zainstalować wspomniany GSview: http://www.cs.wisc.edu/~ghost/gsview/. Program ten służy do przeglądania plików postscriptowych i wygodnego drukowania.

Podsumowanie

  • zainstaluj MiKTeX-a,
  • zainstaluj GSview,
  • zainstaluj Acrobat Reader,
  • zainstaluj LEd lub WinEdt,
  • jeżeli zainstalowałeś WinEdt, to uruchom 'Run Startup Macro'. (Jeżeli później zainstalujesz nowszą wersję Ghostscripta powinieneś ponownie uruchomić Startup Macro).

Pytania kontrolne

  1. Opisz procedurę instalacji MiKTeX-a przez sieć internet.
  2. Opisz procedurę polonizacji systemu MiKTeX.
  3. Odszukaj pakiet 'bridge' (Applications->Games) i wskaż fiński mirror CTAN na serwerze ftp.funet.fi, a następnie zainstaluj go (pakiet służy do składania zapisów brydżowych)
  4. Wymień kilka środowisk (ang. shells) dla systemu (La)TeX
  5. Po instalacji system MiKTeX zostawia zapis w postaci pliku setup-data-instalacji.log. Odszukaj ten plik i znajdź w nim wpis dotyczący typu twojego procesora. Wskazówka: szukaj w sekcji ,,Environment Variables''.
[Ikona Quiz]